Moment om onze hoop te heroriënteren

Wordt 2017 beter dan 2016? Velen houden hun hart vast of zijn ronduit pessimist.Was het maar een indruk of werd er deze keer echt minder vuurwerk afgeschoten van oud naar nieuw? 2016 werd collectief een horrorjaar genoemd. Alleen de grootste optimist twijfelt er niet aan dat 2017 beter zal eindigen dan het begon. Want er zijn behoorlijk wat trends die de bezorgdheid rechtvaardigen. Hoe gaan we daar gelovig mee om?

Bisschop van Brugge Lode Aerts 

stelt 3 wegen voor.

#1 De weg van de beproefde hoop

Het grote vertrouwen in de maakbaarheid van de samenleving, zoals in de golden sixties, heeft plaats gemaakt voor veel bescheidenere ambities bij overheden en mensen. We plannen op kortere termijn en beschouwen maatschappelijke uitdagingen zoals de noodsituatie van vluchtelingen allereerst als een bedreiging.

Enerzijds moeten we een stuk relativeren. Veel tegenstellingen en problemen worden opgeklopt. We moeten beseffen dat we het in West-Europa nooit zo goed hadden als vandaag. Zeker christenen, die niet veeleisend maar dankbaar in het leven staan, moeten dat goed voor ogen houden. Anderzijds moeten we ook niet naïef zijn. Veel uitdagingen waar de wereld vandaag voor staat – denk aan oorlog, radicalisering of de klimaatverandering – zijn complex. Maar temidden van een zekere zwaarte en de nuchtere realiteit moeten we zien dat er stappen vooruit mogelijk zijn. Dit is het moment om als christenen onze hoop te heroriënteren. De bron van onze hoop is de liefde die zelfs de dood overwint. Jezus als persoon sterkt mij daarin. Hij leeft! Christenen hebben geen recht op wanhoop en cynisme.

#2 De weg van onthaasting en gebed

Een grote uitdaging voor mij persoonlijk is om niet mee te lopen in de mallemolen, maar met de hulp van anderen verankerd te blijven in het gebed. Het is verleidelijk om in mijn nieuwe opdracht nog meer te werken, de lat hoger te leggen. Nee, ik moet rustig mijn werk doen, in verbondenheid met God en in het besef dat het hardste werk al lang door Hem gedaan is.

Ook als bisschop wil ik me voldoende laten toespreken, in plaats van altijd zelf aan het woord te zijn. Ook voor wie niet gelovig is, denk ik dat het een goede uitdaging is om zich te blijven aarden, om niet te verzuipen in het werk van alledag of om te hengelen naar bevestiging. Het is zoals op Facebook: We moeten niet zoeken naar almaar meer likes. Er is Iemand die ons al lang geliked heeft.

#3 De weg van de hartelijkheid

In de politiek en op het internet zien we de zeden almaar ruwer worden. Mensen gaan soms heel cynisch en brutaal met elkaar om. Als christenen mogen we daar echt niet aan meedoen.

Laat ons een hartelijke en tedere omgangscultuur ontwikkelen. Op dat vlak hebben we in de Kerk, heel eerlijk gezegd, zelf nog een serieus tandje bij te steken. Ik denk met name aan de heuse stammentwisten die soms ontstaan bij de herschikking van het parochiale landschap. Ik zou echt aan iedereen willen vragen om daarbij elkaar allereerst te erkennen als mens. Geef onderlinge verschillen niet het laatste woord, maar laat je door elkaars gaven verrassen.

Augustinus in het Patershol

Daniël Gybels (°1955), schreef voor theatergezelschap Tinnenpot uit Gent, de monoloog ‘Augustinus’, uitstekend vertolkt door Guido Vanderauwera (°1960) (Foto's) in een regie van Jo Decaluwe (°1942). Augustinus (°354 +430), terug-van-nooit-weggeweest is gebleven omdat hijschreef. Zestien eeuwen geleden stelde hij zich vragen waar we nu nog altijd mee bezig zijn. “Waar zal ik U vinden?”, “Hoe komt het toch dat mensen wat ze liefhebben steeds opnieuw vernietigen?” Ook in zijn persoonlijk leven “Waarom faalde ik in de liefde voor een vrouw?” Augustinus begint gemoedelijk z’n levensverhaal met een augustijnerbiertje in de hand en mijmert of hij dan zo inspirerend geschreven heeft of gelezen werd dat sommige van zijn volgelingen exquise bierbrouwers geworden zijn.

Meer dan een vol uur neemt hij ons mee, te beginnen doorheen zijn jeugdjaren in Noord-Afrika, die hij zelf beschrijft als een tijd vol ‘verdorvenheden’, hoe hij de oversteek waagt naar het Italiaanse schiereiland op zoek naar roem en carrière en zo aan het keizerlijk hof in Milaan terechtkomt. Hij vertelt over z’n verhouding tot zijn christelijke moeder Monica, z’n kennismaking met bisschop Ambrosius en hoe hij na zijn bekering en doopsel (386) rechtsomkeer maakt om in zijn thuisland een godgewijd leven te gaan leiden, eerst als monnik, dan als priester en uiteindelijk als bisschop van Hippo. Tot aan zijn dood ontplooit hij een enorme activiteit. Hij spreekt en doet recht, preekt, schrijft en voert talloze disputen over de interpretatie van de christelijke leer.

Leidmotiv van z’n leven is een hartstochtelijke zoektocht naar Waarheid, Goedheid en Schoonheid. Hij verzeilt in het vaarwater van het manicheïsme en het scepticisme maar naarmate hij ouder wordt ontdekt hij dat deze eigenschappen nog het meest van al belichaamd worden in de persoon van Jezus Christus. Als pastor benadrukt hij de waarde van de gemeenschap, persoonlijke integriteit en Gods oneindige barmhartigheid als sluitstuk.

Van zijn eigen zuiverheid of grote gelijk is hij minder overtuigd. Zo wil hij niet, dat iemand zomaar zonder kritische reflectie zijn leer zou aanvaarden. Belangrijk is ook te doorgronden waarover hij in zijn geschriften uiterst karig blijft. Met name over de pijn over de vroege dood van zijn zoon Adeodatus en het lot van zijn niet bij name genoemde vriendin, de moeder van zijn kind. Hij veroordeelt de mannen die doen wat hij zelf heeft gedaan, maar heeft respect en waardering leren opbrengen voor de vrouwen in kwestie.

Dat alles uit zich verder in een steeds toenemende nederigheid. Hij wijst op het hooghartige voorkomen van kamelen die desondanks anderen doorheen woestijnen slepen. Als hij het einde voelt naderen in een door Vandalen belegerde stad, laat hij boetepsalmen op de muren aanbrengen en stuurt hij iedereen weg om zijn onvermogen in de handen van God te leggen.

Bidden, denken en danken ...

en vooral tafelen. Priesters en diakens komen elke maand samen met hun deken in een zogenaamde pastorale conferentie. Op het programma staat dan een opgelegde gedachtenwisseling over een hot item, een brandpunt uit de pastoraal of het kerkelijk leven. Daarna volgt een gezellig samenzijn, een verbroedering in de beste zin van het woord. Beurtelijks ontvangt een gastheer z'n collega's. In januari is deken Roland Hemerijck aan zet. In één moeite ontvangt hij dan al zijn gemandateerde, pastorale medewerkers als een blijk van dank voor de inzet van het voorbije jaar en als een bemoediging voor het nieuwe jaar.

Dit jaar kwamen we samen op woensdag 11 januari in zaal 'Yperley' aan de Grote Markt in Ieper. Op het programma vooraf een gebedsviering in de nabijgelegen Sint-Jacobskerk, daarna jawel ... een gezellig samenzijn aan een rijkgevulde tafel, een verbroedering en ... een verzustering. Op zo'n samenkomst van priesters, diakens, religieuzen, pastorale werk(st)ers, parochie-assistenten, parochiale contactpersonen, team- en stuurgroepleden blijkt algauw dat de Kerk geen exclusieve mannenclub meer is, maar ook zeer gedragen wordt door vrouwen. Aan de basis zelf, zelfs meer dan ooit. Interessant en meer dan een verplicht nummertje is steevast de nieuwjaarstoespraak van de deken: een hart onder de riem van alle medewerkers maar ook een vat vol wetenswaardigheden en noem het maar een koortsopname over het doen (en laten), het potentieel, de voorbije en lopende projecten… Dit jaar gebeurde dat gefaseerd in drie delen. Op het einde van de gebedsdienst bij wijze van aperitief, voor het hoofdgerecht … en voor het dessert.

Cocktail van bidden, denken en danken

Arturo Sosa Abascal, de kersverse generaal van de Jezuïeten, zei bij zijn aantreden: “In deze tijd moeten we bidden en denken.” Onze paus Franciscus is tevens Jezuïet in hart en nieren en hij zegt niets minder dan dat, maar hij verbetert deze zinsnede en duidt ze als volgt: “In deze tijd van crisis moeten we bidden, denken en danken. Het respecteren van de ander gaat dikwijls met vergeving gepaard. Er is meer nodig dan passieve tolerantie. We moeten de multiculturele relaties echt beleven en voor leven. Onze wereld heeft vele kleuren en is een openbaring van God. God heeft niet één kleur. Laten we hen danken voor de variëteit want ze is een verrijking. God heeft voor zijn werk velen nodig van overal ter wereld.” Vandaag zijn we even samen met onze variëteit, van wie we zijn en wat we doen. In het brede spectrum van het pastorale veld heeft ieder zijn plaats. Laten we daarvoor dankbaar zijn en ook blijven. Daarom mag ik u uitnodigen op deze decanale bijeenkomst en hoop dat je geniet van dit samen-zijn.

Bewogen tijden

Van harte welkom, in naam van de vrijgestelden en mezelf, wil ik jullie een gelukkig en voorspoedig nieuwjaar wensen. Moge 2017 een jaar zijn waar uw gezondheid op punt blijft,

en waar al uw dierbaren en uzelf mogen genieten van alle mooie dingen van het leven. 2016 was toch wel een bewogen jaar. Oorlog, geweld, aanslagen, IS, Boko Haram en allerhande splintergroepen hebben veel en onnoembaar menselijk leed veroorzaakt. We leven duidelijk in een andere tijd. Nergens is men nog veilig. Ik durf het zoals sommigen nog geen Derde Wereldoorlog noemen maar het is er toch dichtbij. Het internet en de sociale media doen ons in een echt wespennest belanden. U zou onmiddellijk schrik hebben als een geestelijk gestoorde man de communie komt verstoren in de avondviering in de kathedraal. Vraag het maar even aan priester Mathias en diaken Christiaan …

Spring-in-het-veld

Maar daartegenover staan nog vele, goede, blijde dingen waar mensen oproepen tot vrede, denk maar aan de vele vredeswakes, de wekelijkse gebedsmomenten op vrijdagavond in de kathedraal en de vele herinneringsvieringen in het kader van 100 jaar Eerste Wereldoorlog.

Wij hopen dat ons bidden en vieren vrede mogen stichten.

Een aantal priesters, religieuzen en leken werden in het voorbije jaar gevierd voor al die jaren dat ze samen op stap waren, een jubileum van trouw, liefde, vriendschap en vertrouwen op God.

We moesten ons bisschop Jozef De Kesel afstaan aan het aartsbisdom Mechelen-Brussel. Hij werd recent nog benoemd tot kardinaal. In jullie aller naam hebben wij hem gefeliciteerd en er is een mooi kaartje teruggekomen. Na rijp beraad in Rome en lang wachten kregen we voor ons bisdom een nieuwe bisschop in de persoon van Lode Aerts. In de paar keren dat ik hem van nabij mocht ontmoeten … ja, het is volgens mij een spring-in-het-veld. En zeg maar Lode. Het is niet monseigneur. Het is heel gewoon.

Op donderdag 28 september 2017 komt hij ons decanaat bezoeken. voordien zal hij hier al een paar keer te zien zijn ter officiëlen titel. Ik denk maar aan de Bloedprocessie in Voormezele en de priesterwijding van Ettien Léon N’guessan die wij mogen meemaken. Hij is benoemd in ons decanaat, in de pastorale eenheid Onze-Lieve-Vrouw-van-Vrede. Hij is van Ivoorkust en heeft een hele weg tot hier afgelegd. Bedoeling is dat hij als transeunt diaken tot priester wordt gewijd in de kathedraal van Ieper op een nog te bepalen datum na Pasen. Nieuw is ook priester André Decocq, op rust in Huize Zonnelied. Ik vraag in het bijzonder jullie gebed voor priesters Fernand Cornelis en Antoon Petillion, die op vandaag beiden opgenomen zijn in het ziekenhuis.

Zinzorg en pastoraal thuis

Nieuw is ook Evelien Deketele. Deeltijds tewerkgesteld als pastoraal werkster in het Psychiatrisch Centrum Heilig Hart in Ieper, is zij nu ook verbonden als parochie-assistente

voor de decanaten Diksmuide-Veurne, Poperinge en Ieper, met een vaste stek in het decanaal

secretariaat in Ieper. Zij legt zo de link tussen psychisch kwetsbare mensen en de parochie. Eén op de vier mensen maken het vroeg of laat mee. Vaak zijn ze op zoek naar zin, spiritualiteit of pastorale zorg. Het kan hierbij gaan om mensen die reeds ondersteuning krijgen of kregen vanuit de geestelijke gezondheidszorg. Maar een deugddoende en vertrouwelijke babbel van vrijwilligers, die klaar staan om te luisteren kunnen heel ondersteunend zijn. Groepen als Welzijnsschakels, SAMANA (Ziekenzorg) kunnen hier een rol spelen. Aanmelden kan via mail zinzorgthuis@gmail.com of telefonisch 0476 75017013.

Een afspraak wordt gemaakt bij je thuis maar kan ook doorgaan in het secretariaat in Ieper.

Enkele initiatieven voor 2017

- Oecumenische dienst met de Anglicaanse, Orthodoxe, Protestantse en Katholieke Kerk

op zondag 22 januari om 18.00 u. in de Anglicaanse kerk

- Decanale avond Broederlijk Delen ‘Stortregen voor Burkina Faso’

op woensdag 22 februari om 19.30 u.

in het Auditorium van het TI Heilige Familie van Ieper.

-Vastenconferentie over de Barmhartigheid

op woensdag 25 februari 19.30 u.met prof. Roger Burggraeve.

- Vredeswake 'Waardig werk'

op zondag 5 maart om 15.00 u.in de Sint-Pauluskerk van Langemark.
- Jongerenavond
op vrijdag 17 maart om 19.30 u. in het Groot Seminarie Brugge

- Film t.v.v. Broederlijk Delen

op vrijdag 24 maart om 14.30 u. en 19.30 u.

in het auditorium van het PC Heilig Hart in Ieper

- Passietocht op de vesten

op vrijdag 14 april om 19.45 u.

vertrek in de Sint-Pieterskerk Ieperstraat

- Decanale vesperdienst roepingen

op zondag 7 mei om 15.00 u. in de sint-Pieterskerk, Ieper

- Vredeswake 'kinderen'

op zondag 21 mei om 15.00 u. in de Sint-Pauluskerk van Langemark.

- Heilig Bloedprocessie

op zondag 11 juni om 15.00 u. in Voormezele

- Eendagsbedevaart Banneux

op zondag 20 augustus,

inschrijven Stefaan Carpentier 0478 76 23 12

- Vredeswake 'Mensenrechten'

op zondag 5 november om 15.00 u.i n de Sint-Pauluskerk van Langemark.