Liefde sterker dan de dood

Op Pasen vieren we de kern van het evangelie. Het 'goede nieuws' is dit: liefde is sterker dan haat. Leven overwint de dood. Maar hoe kunnen wij dit in 's hemelsnaam verstaan? Wat betekent het dat Jezus is opgestaan? Een woord bij Pasen van bisschop Lode Aerts.

Om de verrijzenis enigszins te begrijpen, moeten we niet alles focussen op Jezus' dood. Ook de leerlingen hadden nooit de verrijzenis ervaren, als ze niet verder raakten dan de laatste uren op Golgotha. Dat er nieuw leven kwam in Jezus' dood wordt maar verstaanbaar, als we denken aan al wat Hij te voren zei en deed. Reeds van bij het begin bracht Jezus “leven, en wel in overvloed” (Joh 10,10). 


Dat wordt zo mooi samengevat in het grote dankgebed:

“Armen en zieken, zondaars en wie uitgestoten waren, heeft Hij van harte liefgehad. Deelgenoot was Hij in alle menselijke nood” (XI,C).

Jezus was als een levende poort voor de liefde van God. 
En die liefde heeft uiteindelijk zelfs de dood overwonnen.

Liefde te midden van haat

Iets werd duidelijk op de dramatische avond voor Jezus' dood. Het paasfeest was ophanden. Jezus ging met zijn leerlingen voor het laatst aan tafel. Hij wist: Hij ging hen verlaten. En toch: hoe tragisch ook, zijn dood betekende voor Hem niet het einde. Ze leek Hem niet in tegenspraak met wat Hij altijd had verkondigd. Integendeel, zijn verwerping had in zijn ogen te maken met het doorbreken van Gods liefde en zijn Rijk van vrede.

Dat blijkt uit het gebaar van brood en wijn. Het gebroken brood betrekt Jezus op zichzelf. “Dit is mijn lichaam; het wordt voor jullie gegeven” (Lc 22,19). Zo ook met de beker wijn. Die wijn staat voor zijn eigen bloed, “vergoten voor velen” (Mc 14,24). In de paasnacht wordt voor elke Jood het verbond vernieuwd dat God sloot met zijn volk. Dat deed Mozes bij de uittocht uit Egypte door het sprenkelen van enkele druppels bloed als levenskracht (vgl. Ex 24).

Dit is Pasen. De passage van dood naar leven. De bevrijding van Gods volk uit zijn doodsnood. Op die reddende passage blijft Jezus tot in zijn laatste uren vertrouwen. Jezus sterft dus zoals Hij leefde. Hij oordeelt niet, zelfs met de dood voor ogen (Lc 6,37). Hij sluit niemand uit. Hij bemint de vijand (Lc 6,27). Ook op Golgotha krijgt de wraak geen kans. Jezus bidt voor zijn beulen, die arme slachtoffers van verblinding en indoctrinatie (Lc 23,34). Hij wast ook de voeten van zijn verrader en breekt voor hem het brood (Joh 13,26). Benedictus XVI noemde dit “een kernsplitsing in het binnenste van het zijn”. Jezus laat de liefde binnen stromen in een wereld van lijden en kwaad. Echter: zou die liefde sterker zijn dan de dood?

Gods Zoon aan het kruis

Het was vrijdagnamiddag, in onze tijdrekening wellicht 7 april van het jaar 30. Jezus werd terechtgesteld. Gods eigen Zoon werd “onder de overtreders van de wet gerekend” (Lc 22,37). Hij werd de deelgenoot van alle verworpenen, de gezel van onschuldig vervolgden, de broer van zwakken en zondaars. Wat er die laatste dag gebeurde had een enorm brede impact - net als het hele leven van Jezus! Het blijkt als we twee vragen voor ogen houden.

Eén: wie werd er aan het kruishout gespijkerd?

En twee: wie hield de hamer vast?

Op het eerste gezicht bleven de feiten bescheiden van omvang:

De veroordeelde heette Jezus, een jonge rabbi die een opstootje had veroorzaakt op het tempelplein. Hij werd aan een kruis geslagen door een stel Romeinse soldaten.

Het evangelie houdt het echter niet bij deze feiten. Zoals steeds getuigt het van een diepere ervaring die ook ons raakt vandaag.

Nogmaals: wie werd gekruisigd? Voor het evangelie zeker geen gewone rabbi. In Jezus was “de goedheid en de mensenliefde van God onze redder verschenen” (Tit 3,4). Echter: “Hij kwam in het zijne, maar de zijnen aanvaardden Hem niet” (Joh 1,11).

Ten tweede: wie wees Jezus af?

Niet alleen het stel soldaten. Zij waren maar uitvoerders. Jezus’ vonnis was eigenlijk al geveld sinds zijn eerste dagen in het openbaar. Toen al kreeg Hij bakken kritiek over zich van de Farizeeën: 'oudste zonen' die de feestzaal niet in wilden omdat ze zelf hun hemel verdienden met hun goede werken. Ook de hogepriester veroordeelde Jezus, en wel in naam van de Joodse Wet. In de landvoogd Pilatus die het vonnis uitvoerde, bleek dan weer de eeuwige argwaan van politieke leiders tegen Gods nieuwe, broederlijke samenleving. Zelfs het gewone volk dat eerst nog enthousiast “Hosanna” zong, liet zich ompraten en schreeuwde “aan het kruis met Hem” (Lc 23,21). Sterker nog: ook zijn Leerlingen “lieten Hem allemaal in de steek en vluchtten weg” (Mc 14,50).

Is het relaas van Jezus' passie en Pasen dus niet ons eigen verhaal? Zijn wij het niet, die weigeren om de poort van Gods liefde binnen te stappen? Als moderne westerlingen geven we het niet graag toe, maar bestaat ze of bestaat ze niet: onze angst tegenover een onverdiende liefde, onze traagheid voor een nieuw leven in volheid, kortom: onze onmacht en onwil tegenover de verrijzenis?

De levende God in de dood

Dat de leerlingen niet vrijuit gingen bij Jezus' dood, beseften ze maar al te goed. Petrus barstte in tranen uit wanneer hij zijn verraad besefte. Judas pleegde zelfmoord. De overigen leefden ondergedoken met schrik en verdriet. Misschien was hun Heer nog in leven geweest, als ze voor Hem waren opgekomen. Ze konden er niet om heen: eens waren ze Hem enthousiast achterna gegaan. En nu hadden ze Hem in de steek gelaten.

In de pijn om hun zwakheid en verraad kwamen de leerlingen echter tot de onthutsende ervaring, dat de Gekruisigde leefde. Nog verrassender was dit: wanneer Jezus zich als een levende liet zien, maakte Hij hen helemaal geen verwijten. Hij brieste niet tegen Petrus hoe die had durven beweren dat zijn Meester voor hem een volslagen onbekende was. Jezus, die

net voor het verraad nog Judas de voeten had gewassen en die voor zijn beulen ten beste had gepleit, was ook nu niet bitter of haatdragend tegen zijn laffe leerlingen. Het eerste woord dat Hij hen toesprak was: “Vrede zij u” (Joh 20,19).

Op het verraad van de leerlingen volgde blijkbaar vergeving en sjaloom. En dit kwam niet van een spook uit de onderwereld of een schim. De Verrezene maakte zich kenbaar in de heerlijkheid van God. Het ging niet om het voort vegeteren van een dode, maar om een nieuwe schepping bij God. Dat hebben de leerlingen intuïtief gevat: Jezus is definitief bij God de Vader. Het was God zelf, die was ingetreden tot in de dood en die Hem deed delen in zijn eigen goddelijk leven. Hier ligt het wonder van de verrijzenis: de levende God is in de dood gekomen en zijn liefde is sterker dan de dood, sterker ook dan alle onmacht en onwil.

Net als bij het leven van de aardse Jezus gaat het bij de Verrezene eigenlijk om God zelf. Laten we eerlijk zijn. Louter menselijk beschouwd was de zaak van Jezus dramatisch ten einde gekomen op het kruis. Maar als de leerlingen over de opstanding spraken, hadden zij het over de zaak van God. God heeft zich op Golgotha met de stervende Jezus vereenzelvigd. Alleen de presentie van de levende God kon het hopeloze lot van de dode Jezus ten goede keren. Menselijk gesproken is de dood de hopeloosheid zelf. Hoop tegenover de dood is maar denkbaar, als de levende God zelf in de dood aanwezig komt. Welnu: dat is de kern van Jezus' opstanding. God heeft de dood op het kruis overwonnen, door zelf in de dood aanwezig te komen. Wat voor de mens Jezus dodelijk moest aflopen, werd helemaal anders door de verborgen aanwezigheid van Gods totale liefde.

De dood verschalkt

De kerkvaders stellen het heel plastisch voor. Het monster van de dood is verschalkt. Het had zijn slachtoffer opgeslokt in de mening dat het een gewone sterveling was. Maar dat was buiten de waard gerekend! In Jezus was Gods Zoon aanwezig! Welnu, die goddelijke levenskracht kon door het graf niet worden vastgehouden. Hier kwam God tussenbeide, nog sterker dan in het slavenhuis van Egypte. Hier was het de levende God, die zich kenbaar maakte, zelfs in de dood. Door Gods liefde waren er al veel poorten open gegaan bij alles wat Jezus zei en deed. Maar nu is ook de laatste en de zwaarste deur geforceerd: de poort van het dodenrijk.

Op fresco's en iconen heeft de Oosterse Kerk dit wonder suggestief weergegeven. Jezus verbrijzelt er de poorten van de hel en laat die duistere krocht volstromen met licht en leven. In zijn overweldigende lichtglans treedt Hij het duister binnen van de dood. Daar reikt Hij Adam en Eva de hand en trekt hen weg uit het graf. Daarom is Christus neergedaald ter helle, zoals we in het credo zeggen (vgl IPe 3,18-19). Hij is afgedaald in het dodenrijk, opdat ieder mens, zelfs na een hels leven, door Christus met open armen wordt ontvangen en omhelsd. Er is een behouden thuiskomst voor alle verloren zonen en dochters. Wanneer we die omhelzing aanvaarden, wacht ons het eeuwig leven, het verbond, het leven met God. Zijn liefde is sterker dan de dood. Hier ontspringt de bron van elke christelijke hoop, van vreugde en vertrouwen. Hier begint onze opstanding. Zalig Pasen!

De Passie van Ieper

We trappen uiteraard een open deur in als we zeggen dat Ieper en WO I heel nauw met elkaar verbonden zijn en waren in leven en dood. De herinnering aan die pijnlijke omarming blijft leven en wij willen ze ook levend houden. Ook de Ieperse kerkgemeenschap voelt zich blijvend betrokken.

Vredeskerk

Vrede is dan ook een begrip en een verlangen dat heel dierbaar blijft in gebed, geloof en inzet. De ieperse Pastorale Eenheid draagt de naam van Onze-Lieve-Vrouw van Vrede en bedacht een tijd geleden al de Sint-Jacobskerk met de titel van ‘Vredeskerk’. ‘Nomen est omen’: In de naam steekt een oproep, een uitdaging. Er werd een werkgroep opgericht om die zending verder invulling en gestalte te geven.

‘Passie van Ieper’ is het eerste initiatief waarmee ze vandaag naar buiten komen. Het gaat om een tijdelijke tentoonstelling in de Ieperse Sint-Jacobskerk die later ook kan uitgeleend worden aan andere kerkgemeenschappen of belangstellenden.

Menselijke WO I-verhalen in 14 staties

Tijdens de Eerste Wereldoorlog gingen burgers en militairen door de hel van de Ypres Salient. Vandaag leven hun verhalen verder, niet alleen in brieven en dagboeken, maar ook in de mondelinge overlevering van de families die naar Ieper terugkeerden. Hun geschiedenis verdient het om voortverteld te worden.

De veertien staties van de kruisweg vormen het sjabloon voor evenveel Ieperse verhalen uit de Eerste Wereldoorlog. Van veroordeling tot troost. Tegelijk schrijnend en weerbaar. Het zijn emotionele en herkenbare verhalen van en over mensen uit Ieper, gebracht met schroom en diepe eerbied. Hun vaak dramatische ervaringen, hun ‘passie’, hun ijver, strijd en geloof. 

Ze worden gepresenteerd op veertien panelen bestaande uit tekst en foto.

Voor de verhalende tekst werd geput uit brieven, dagboeken, publicaties maar ook mondelinge verhalen van families die in die tijd in het Ieperse woonden of verbleven. Marc Dejonckheere uit Zonnebeke beet er zich in vast en redigeerde, bewerkte het verder met z’n vlotte pen tot een knap geheel. Zonder zijn toewijding was de kruisweg er nooit gekomen. De mooie gedichten erbij zijn van de hand van Herman Vanderplaetse uit Ieper.

In de prachtige Sint-Jacobskerk blijft natuurlijk de klassieke kruisweg uit de school van Maredsous te bewonderen. Ook het kunstwerk ‘De kruisweg van de liefde’ van Bernard Sercu uit Kemmel wordt er tentoongesteld. Dit abstraherende en sobere werk benadert het passieverhaal als een verhaal van licht en verrijzenis en maakt integrerend deel van de ‘Passie van Ieper’.

Opening tentoonstelling en boekvoorstelling

Iedereen is graag uitgenodigd op de opening van de tentoonstelling en de voorstelling van het bijhorend boek ‘Passie van Ieper’ op vrijdag 10 maart om 19.00 u. in de Sint-Jacobskerk. Er is een inleiding op de ‘Passie van Ieper’ door Marc Dejonckheere en priester-kunstkenner Mark Delrue spreekt over het werk van kunstenaar Bernard Sercu. Nadien wordt de tentoonstelling officieel geopend met een receptie. Alle geïnteresseerden zijn welkom. Gelieve wel aan te melden via vredes-kerk@kerkinieper.be

Tot eind juni zal de kerk en de tentoonstelling te bezichtigen zijn op zaterdag- en zondagnamiddag, telkens van 14.00 tot 18.00 u. (Schoolgroepen of andere groepen volgens afspraak).

Uit heel dit initiatief spreekt vooral een diepmenselijke droom van een vredevolle wereld, onze hoop en ons geloof in Gods Rijk van Gerechtigheid, onze afkeer van geweld, terreur en oorlog, onze nooit aflatende bekommernis om een aardbol waarop het goed is om te leven.

De Sint-Jacobskerk is in de loop der eeuwen steeds een rustplaats geweest voor pelgrims op hun weg naar Compostela. Wij hopen dat de sacrale ruimte van onze kerk en de ‘Passie van leper’ kan bekoren en uitnodigen tot stilte en rust. Gehoopt wordt ook dat deze tentoonstelling zeker de belangstelling zal krijgen van godsdienstleraren en -leraressen of catechesegroepen.

Gezocht!

En nu, in de staart zit...nee, niet het venijn, wel een warme oproep. Een tentoonstelling als deze vraagt ook wel wat toezicht. Liever dan dat te verzekeren door beveiliging wordt ingezet op een warm en vriendelijk onthaal. Dus wordt nog gezocht naar vrijwilligers die bereid zijn een paar uur aanwezig te zijn, vooral op zondagnamiddag, bijvoorbeeld van 14.00 tot 16.00 uur of van 16.00 tot 18.00 uur.

Wie zich aangesproken voelt kan contact opnemen met Pater Gaby Demeulenaere, G.Gezelleplein 5, 8900 Ieper – 0475 312 175 – gaby.demeulenaere@skynet.be.

Alvast welkom in de Sint-Jacobskerk voor de ‘Passie van Ieper’.

Stoffel alias Jezus

De eerste editie van De Passie in Vlaanderen ging door in 2014 in Merchtem. Het was meteen een schot in de roos. Er waren 8.000 aanwezigen en 800.000 Vlamingen bekeken het via hun regionale tv-zender. In deze tweede editie wordt het lijdensverhaal van Jezus geactualiseerd in een oorlogsomgeving en de Grote Markt van Ieper is hiervoor het decor. De scènes spelen zich niet specifiek af in de Eerste of de Tweede Wereldoorlog, ook al nodigt Ieper hiervoor natuurlijk uit. De Grote Markt van Ieper staat symbool voor alle plaatsen waar oorlog is en was en levert met haar mooie gebouwen het schitterend decor voor de licht- en beeldprojectie.

Alle figuren in het verhaal krijgen een andere naam, maar het verhaal van het lijden en de dood van Jezus blijft heel herkenbaar. De rol van Stoffel, wat komt van Christoffel, verwijst naar Christus. Stoffel is een man in een oorlogscontext met een even goede inborst als Jezus. Hij probeert vriend en vijand te helpen. Hij probeert zijn vrienden ervan te overtuigen dat ze allemaal liefdevolle mensen zijn en dat ze in deze oorlog vechten tegen zichzelf, dat ze 'figuranten' zijn in een grote machtsmachine. Een directe verwijzing naar de titel van een lied van Stef Bos. Naast dit lied worden er nog vele andere Nederlandstalige liederen gezongen door Simon De Cuyper, Mathias Sercu en Geena Lisa.

Ook gelovig

De figuur van Stoffel wordt ingevuld door Koen Vijverman (°1982) (Foto):

“Die rol spelen vind ik niet moeilijk. Als acteur speel ik allerlei rollen, van advocaat tot verkrachter. Sommige rollen liggen mij moeilijker, maar dit is een nobele rol van een figuur met karakter en die iets te vertellen heeft. Neen, ik heb er geen probleem mee om een geactualiseerde Christus te spelen. Iedereen in Vlaanderen kent deze man. Hij is geen boeman, hij staat voor waarheid en liefde.”

“Zelf heb ik het christelijk geloof meegekregen in mijn opvoeding. Geloof heeft voor mij iets troostend. Ik weet en geloof dat er Iemand is waar ik naartoe kan, waaraan ik vragen mag stellen, antwoorden mag vragen. En ik krijg wel niet altijd een antwoord, maar ik voel wel dat er rust komt in mijn leven. Het lijdensverhaal van Jezus gaat over doodgaan, maar ook over het geloof dat de dood in ons leven niet het laatste woord heeft. Dat ervaar ik ook zo in mijn leven. Mijn grootouders en enkele vrienden zijn al overleden, maar ik geloof dat zij er nog zijn. Ik spreek tegen hen alsof ze er zijn en ik ervaar dat als steun, als troost.”

“Wat er met mijn leven zal gebeuren na dit leven, daarover ben ik eerder twijfelend. Ik heb geleerd nu te leven en niet te veel in de toekomst. Enkele jaren geleden werkte ik nog 7 dagen op 7. Maar sinds we een zoontje hebben, is het perspectief in mijn leven plots veranderd. Ik wil in het nu leven, vandaag genieten van de dingen die ik doe, van mijn relatie en van mijn zoon. Wie weet ben ik er morgen misschien niet meer...”

Een verhaal voor iedereen

“Soms wordt mij de vraag gesteld of het lijdensverhaal van Jezus nog wel iets is dat vandaag aandacht moet krijgen. Ik ben dan altijd verbaasd, want voor ons als acteurs, gaat het er niet om hoe oud of jong het verhaal is dat we brengen. Het belangrijkste voor ons is dat de toeschouwer geraakt wordt, dat hij de boodschap begrijpt. Als iemand na een voorstelling mij vertelt dat hij ontroerd was, dan denk ik: 'Yes, het is me opnieuw gelukt'. Ik wil emoties wakker maken bij mensen, daarom speel ik theater. Voor De Passie geldt dit ook. Het is immers een verhaal over universele thema's als vriendschap, verraad, ontgoocheling en hoop, thema's die iedereen herkent in zijn leven.”

Deze thema's worden in een mix van tekst, lied, muziek, dans en projectie weergeven zodat mensen zich kan herkennen. Iedereen, welke levensovertuiging men ook heeft, zal de inhoud begrijpen. Het wordt gewoonweg een groots, schitterend spektakel gebracht door bekende professionele en nog niet gekende lokale talenten samen. En het is nog gratis ook! Waarom dan nog twijfelen om te gaan?

Tocht met het kruis van De Passie vanuit Merchtem naar Ieper

Dit verlicht kruis van zes meter lang, 150 kilogram en gemaakt voor De Passie in Merchtem, wordt ook in Ieper gebruikt. In de weken voor De Passie wordt het kruis door honderden mensen gedragen van Merchtem naar Ieper. In elke stad is er een viering of evocatie rond het Passie-kruis. Iedereen is er van harte welkom!

Merchtem, Aalst, Zottegem-Bevegem passeerden reeds de revue.

Op zaterdag 27 februari om 19.00 u., wordt halt gehouden in de St.-Walburgakerk in Oudenaarde, op zaterdag 5 maart om 19.00 u. in St.-Michielskerk in Kortrijk, op zaterdag 12 maart om 19.00 u., in de Basiliek O.L. Vrouw in Dadizele. Op zondag 13 maart om 20.00 u. is er in dezelfde basiliek het Passieconcert 'The Seven Last Words’.

Praktische info

Datum: zaterdag 19 maart op Grote Markt in Ieper

Programma: om 17.30 u.: Palmviering in de kathedraal van Ieper – om 20.00 u.: 10.000 mensen onder de Menenpoort voor de Last Post lukt niet. Daarom is de Last Post bij de start van De Passie live te zien op de schermen op de Grote Markt terwijl het geschal van de klaroenen klinkt over de stad. Het Passiekruis staat ondertussen in de schaduw van de indrukwekkende Menenpoort. Het is meteen de start van ‘De Passie’.

De Passie is gratis.

Met de bus

Vanuit verschillende opstapplaatsen in Vlaanderen worden bussen ingelegd om de bezoekers ter plaatse te brengen. Iedereen die 40 mensen verzamelt, wordt ter plaatse opgehaald. Afhankelijk van de opstapplaats, kun je per persoon heen en terug mee voor de vaste prijs van 12, 18 of 24 euro.

Inschrijven op depassie.be onder 'met de bus'.

Uiterste inschrijvingsdatum is 11 maart .

Meer info op www.depassie.be  

(Leen Vermeire - Vrouwen met vaart  jan/feb 2016 Spiritualiteit)

Leven als paasmensen

Elk jaar beleven we de Goede Week en gaan we de weg van Goede Vrijdag naar Pasen. En daarna volgen we de leerlingen van Pasen naar Pinksteren. Voor velen onder ons routine, we kennen die verhalen – enigszins vertekend – uit het hoofd. Laten we toch proberen te begrijpen hoe de apostelen die dagen beleefd hebben. En in het bijzonder hoe de verschijningsverhalen ook ons kunnen inspireren om als christenen, als 'paasmensen', te leven. We zullen het concreet maken aan de hand van de episode aan het meer van Tiberias.

De evangelieverhalen vertellen ons hoe het avontuur van de leerlingen met Jezus ogenschijnlijk op een totale mislukking was uitgelopen. De hoop dat Hij Israël zou bevrijden van de bezetter leek ijdel. Toen Jezus gevangen werd genomen, waren ze als lafaards weggelopen. Simon Petrus had Hem driemaal verloochend. Jezus stierf de roemloos de kruisdood en werd begraven. En dan kwam het bericht van enkele vrouwen dat het graf 'leeg' was. Maria Magdalena kreeg de boodschap: 'Hij gaat jullie voor naar Galilea, daar zul je hem zien'. Maria was van Magdala, een dorpje van miserie in Galilea. Dacht ze werkelijk daar die liefdevolle, genezende, reddende Jezus terug te ontmoeten? Wat moesten de apostelen met die vrouwenpraat? Petrus en Johannes liepen vol twijfels naar het graf. Petrus zag 'het lege graf' en kon het niet plaatsen. Johannes, de leerling die Jezus liefhad, zag het ook, maar hij geloofde wel. Twee leerlingen waren ontgoocheld van Jeruzalem naar Emmaüs getrokken. 's Avonds vertelden ze dat ze Jezus herkend hadden in een vreemdeling die voor hen de Schrift verklaard had en met hen het brood gebroken had. Het is maar een greep uit de verhalen die ons overgeleverd zijn. Wat moesten de leerlingen daarmee aanvangen? En hoe zit het met ons?

JEZUS, DE LEVENDE ...

De ouderen onder ons herinneren zich nog levendig hoe we in de 'gewijde geschiedenis' bijbelprenten te zien kregen, waarop Jezus weer levend, triomferend uit zijn graf kwam. Op de achtergrond stonden Romeinse soldaten die met verstomming tegen de grond waren geslagen. Maar die scène is nergens concreet beschreven in het evangelie. Het zijn dan ook geen historische verslagen maar verhalen die een gelovige ervaring willen doorgeven. Omschrijvingen als 'de derde dag, het lege graf, uit de slaap ontwaken of verrijzen, opgewekt worden of opstaan uit de dood' ... het zijn allemaal beelden uit de joodse cultuur om te kunnen zeggen wat de leerlingen zo sterk ervaren hebben. Nl. dat Jezus' leven zo intiem verbonden of één was met God dat Hij bij zijn dood volledig opgegaan is in God. Hij is dus 'het eeuwige leven ingegaan'. Het is die intense ervaring die de evangelisten keer op keer vertellen in de paasverhalen en in de verschijningsverhalen. Al was Jezus fysiek dood, ze hebben Hem telkens weer ontmoet en herkend in hun leven. Ze hebben als het ware zijn stem gehoord. Ze hebben Hem gezien. Ze hebben Hem herkend. Het is op z'n minst te vergelijken met wat ook wij kunnen ervaren met onze geliefde overledenen? We kunnen met ze praten, we ervaren hen als levend bij ons. Ze geven ons zelfs de kracht om ons leven terug in handen te nemen. Gaandeweg zijn de leerlingen daardoor als mens gegroeid. De ontgoocheling, de twijfel en het onbegrip na de kruisdood maakte stilaan plaats voor geloof en vertrouwen. Stap voor stap gaan ze ervaren wat er met Pasen gebeurd is en welke weerslag dat op hun leven heeft. Ze worden 'paasmensen' die hun leven afstemmen op Jezus en in zijn spoor proberen te leven. Elke evangelist legt daarbij z'n eigen accent. Zo ook Johannes' verhaal over de verschijning van Jezus aan het meer van Tiberias. Armand Demeulemeester schilderde dit tafereel heel plastisch en kleurrijk op doek. Dit expressionistische werk is – zoals hier bekend – te bewonderen in het koor van de kerk van Geluveld (foto).

... AAN HET MEER VAN TIBERIAS

Ook Petrus wilde zijn leven weer opnemen op dezelfde manier als vroeger. Hij wilde gaan vissen zoals altijd. Hij was een man met ervaring. Hij kende het meer van Tiberias als z'n broekzak. De leerlingen staken 's avonds van wal en wierpen hun netten uit, aan de linkerkant of bakboord. Ze voeren de hele nacht door. Zo deden ze het vroeger altijd en toch lukte het nu niet meer. Een man op het strand vroeg om wat vis. Ze antwoordden nors 'neen'. Ze negeerden hem. Opgesloten in zichzelf, deden ze de deur dicht voor een ontmoeting. Ze snapten niet dat achter zijn vraag een belangrijke mededeling kon zitten. We kennen dat. Geen tijd voor een gesprek. Op de andere gericht leven is niet gemakkelijk. Ze hadden het Jezus nochtans vaak zien doen. De blinde moest Jezus zelfs niet roepen om hulp. Jezus zag hem en ging er zelf naartoe. Die vreemdeling op de oever was wel geïnteresseerd in hun probleem. Ze hadden niets gevangen. Hij leefde met hen mee en wou hen helpen: 'Gooi het net rechts uit'. 'Gooi het over de andere boeg, 'dan lukt het wel'. En inderdaad het lukt. Een' andere boeg' is een prachtige metafoor voor een andere manier van leven. Het is een uitnodiging om nieuwe wegen te durven gaan en de kant te kiezen van het leven waar aandacht is voor anderen, waar geluisterd wordt naar elkaar. Wie Pasen heeft meegemaakt, kan niet doen alsof er niets gebeurd is.

Simon Petrus sprong uit de boot als hij de geliefde leerling hoorde zeggen: 'Het is de Heer'. Petrus had de hint van Johannes nodig. Dan spoedde Petrus zich naar Jezus, maar keerde terug om samen met de anderen de vangst aan wal te brengen. Niemand kan zoiets alleen. Daarvoor hebben we elkaar nodig. Jezus rekent ook op onze bijdrage: 'Breng ook wat van de vis die jullie net gevangen hebben'. Geloven doen we samen. En onze bijdrage leveren we in groepen van dienstbaarheid. Denken we bij voorbeeld aan onze Welzijnsschakel 't Zunnetje voor mensen in armoede, aan aan onze kernen van ziekenzorg, aan mensen die voorgaan in gebedsdiensten of die meewerken in de catechese, de koren, de bewegingen, parochie- en kerkraden, de federale stuurgroep ... Dat is kerk zijn. Zo gebeurt God. Zo leeft en handelt Jezus door zijn 'paasmensen'.

Ze vingen overvloedig vis. Het net zat vol grote vissen, welgeteld honderddrieënvijftig, en toch scheurde het niet. Zeventig jaar later was het voor de christenen rond Johannes duidelijk dat die honderddrieënvijftig vissen verwezen naar het aantal leden van hun gemeenschap waarin ze leefden als 'paasmensen': ze leefden zoals Jezus het hun had voorgedaan en iedereen kon zien hoe ze elkaar liefhadden. Ze waren uitdrukking van zijn visioen. Ze waren mensenvissers geworden. 'Paasmensen' hebben aandacht voor anderen. Niemand is een vreemdeling. Ook niet die aan de kant staan. Die ver van ons bed in het Zuiden leven evenmin. Zelfs niet de armoezaaiers die stommiteiten blijven uithalen en zo in de schulden blijven zitten. Gekwetste en eenzame mensen die we zelf moeten opzoeken. 'Wie is dan zijn naaste?' vroeg Jezus nadat hij de parabel van de barmhartige Samaritaan verteld had.

'Paasmensen' willen ontmoeten, met Jezus' ogen naar mensen kijken, dichtbij of ver weg, begrijpen, mededogen voelen, iets voor anderen betekenen, in kleine dingen soms, maar in het bewustzijn van Jezus' visioen. Jezus nodigde hen uit om iets te eten, om maaltijd te vieren, om het brood en de vis te breken en te delen zoals bij de broodvermenigvuldiging, bij het Laatste Avondmaal en in zovele verhalen uit de evangelies. Toen begrepen de apostelen pas echt dat Jezus 'in hun midden was'. Zondag na zondag kunnen wij ook die levende Jezus vieren. Luisteren naar woorden over 'de andere boeg'. Die blijde boodschap in ons opnemen en beleven in ons dagelijks leven: gerechtigheid doen, vergeven en verzoenen, leven voor de anderen en het hooglied van de liefde doen, God zoeken en rank worden van de wijnstok, lijden en sterven aanvaarden en hopen op leven voor altijd. Elke zondag is het Pasen. Elke zondag vieren we dat 'Jezus leeft'. Zo worden wij teken van zijn visioen. Zo worden we sacrament voor elkaar.

... EN VANDAAG

Na de maaltijd neemt Jezus Simon Petrus terzijde en vraagt hem driemaal 'Simon, zoon van Johannes, heb je mij lief?' Petrus die Jezus driemaal verloochend had, stamelt nu driemaal een bevestiging. En driemaal vertrouwt Jezus aan Petrus de opdracht toe om universele herder te worden. Ten slotte vraagt Jezus aan Petrus om Hem te volgen op de weg van de liefde. Die uitnodiging is ook aan ons gericht. Gelukkig zijn er ook kerkmensen van onze tijd die leven van dat paasvisioen en ons uitnodigen om daarin mee te stappen. "Wat wil God ons zeggen door de veranderingen die wij meemaken in Kerk en samenleving? Welke nieuwe kansen legt Hij open, niet bij de buren maar juist bij ons? Waartoe daagt Hij ons vandaag uit, als wij zijn leerlingen willen zijn? Christenen willen leerlingen van Jezus zijn en ze willen dat samen doen. Van Hem hebben we alles te leren, steeds opnieuw.”

Paus Franciscus tenslotte benadrukt steevast dat in het hart van de christelijke boodschap de arme en kwetsbare mens staat. Hij geeft de voorkeur aan een kerk “die gekneusd, gewond en vuil is, omdat zij steeds op straat is, boven een kerk die ongezond is omdat zij niet buiten haar grenzen kan gaan en zich vastklampt aan haar eigen veiligheid”. En hij getuigt voor heel de wereld dat de kerk een gemeenschap van liefde is. Hij gaat ons voor in gaarne zien, in arm en nederig zijn, in werken van barmhartigheid doen, in vrede en gerechtigheid voor alle volkeren.

Alleluia

Alleluia, alleluia Pasen, 't is Pasen …

Net zoals bij Kerstmis, de kerstman de seculiere, commerciële ersatz voor Christus is geworden, zien we nu de paashaas 'doodleuk' opdraven. Ook al zo'n schertsfiguur omdat hij geen enkele inhoud of boodschap vertegenwoordigt en dus volkomen aanvaardbaar is voor onze samenleving. Paaseieren, paaskuikentjes, paasbloemen en in mindere mate paasklokken maken ons er attent op dat het zondag weer Pasen is. Meer moet dat niet zijn, of toch!? Waarom gaat onze maatschappij straal aan de essentie van dit gebeuren voorbij?

Het oorspronkelijke paasgebeuren is eigenlijk een Joods feest. Sinds de uittocht uit Egypte o.l.v. Mozes vieren de Joden jaarlijks de bevrijding uit de slavernij en de tirannie van de farao. Ook vandaag nog is dit het belangrijkste van alle Joodse feesten. Sinds Jezus Christus heeft Pasen een heel nieuwe betekenis gekregen. Precies op het Joodse paasfeest hield Jezus met zijn twaalf leerlingen zijn laatste avondmaal op aarde. De dag erop gaf Hij de geest aan het kruis. Hoewel Kerstmis sentimenteler is en veel meer gevierd wordt, is Pasen inhoudelijk veel belangrijker. De christelijke betekenis ervan is nog min nog meer revolutionair: het geloof in de opstanding uit de doden.

Hier knelt natuurlijk tegelijk het schoentje. De moderne mens kan hier helemaal niet mee uit de voeten, want leert de wetenschap ons niet dat dat onmogelijk is? Veronderstel dat Hij bestaat, mag God dan wel zijn eigen natuurwetten overtreden door Jezus uit de doden op te wekken? Laat staan dat wij daar enige zeggingschap zouden over hebben. Voor velen is dit verhaal nog min of meer een in scene gezet bijgeloof. Het stamt uit oude tijden 'toen de mensen nog naïef waren en je ze nog van alles kon wijsmaken'. Zelfs de 'moderne theologie' legt het paasverhaal al tientallen jaren anders uit. Nee, een lichamelijke verrijzenis kan natuurlijk niet, dit is maar een manier van spreken om uit te drukken dat Jezus' ideeën na zijn dood verder leven. De apostelen hebben hier later een verhaal rond geweven maar dit nooit letterlijk bedoeld. Deze gedachte is intussen wijdverspreid onder katholieken en protestanten.

Maar houdt dit wel steek? Waar is Jezus' lijk dan? Het zou voor de talrijke tegenstanders heel makkelijk geweest zijn om dat lijk op te sporen en het jonge christendom te ontmaskeren als volksverlakkerij. En zelfs als het lijk door de apostelen héél goed weggemoffeld was geweest, waarom zouden zij dan allemaal hun leven geven voor een zelfgecreëerde, met leugens in elkaar gestoken, nieuwe religie? Hadden de apostelen behoefte om Jezus groter te maken dan Hij was? Ze konden bij zijn leven zelf, al niet eens bevatten wie Hij was! De vraag hier is dus: is het verrijzenisverhaal letterlijk op te vatten of niet?

Tegenstanders wijzen dan op de ongelooflijke naïviteit van hen die dit geloven. Maar zijn alle gelovigen dan gewoon dom en blind voor de realiteit? Alsof zij zelf niet weten dat zoiets 'normaal' niet kan!? Natuurlijk tart de opstanding alle natuurwetten. Voor Jezus' apostelen was dit beslist niet anders. In eerste instantie deden ze het af als kletspraat, beuzelarij van in verdriet doorgeslagen vrouwen. Maar dát dit de natuurwetten overstijgt is juist de kern van de zaak! Pasen verkondigt precies het geloof in het onmogelijke. De natuurwetten hebben niet het laatste woord! Het punt is niet dat christenen de natuurwetten negeren. Nee, het is dat zij daarnaast geloven in hogere en sterkere wetten. Reeds in het Oude Testament vinden we al, 750 jaar voor Christus, merkwaardige uitspraken van oude profeten zoals Jesaja en Hosea. 'Hij zal de dood voor altijd verslinden' (Jesaja 25:8), en 'Ik zal hen verlossen uit de macht van het graf. Ik zal hen vrijkopen uit de dood. Dood, waar zijn uw pestziekten? Graf, waar is uw verderf?' (Hosea 13:14). Wat een visionaire kracht, wat een profetische durf, dit spotlied op de dood. 'Haha, dood, jij maakt me niet meer bang meer, je bent verslagen, je schrikbewind is over, je tanden zijn gebroken, je klauwen geknipt, je angel is eruit getrokken'. Een christen gelooft immers in het Léven, niet in de dood. De dood, ook al blijft die een realiteit, is niet angstaanjagend meer. Het vergt een dosis geloof om dit te kunnen 'snappen', een manier van anders naar de werkelijkheid te kijken.

Of iemand gelooft dat opstanding mogelijk is of niet, hangt helemaal af van zijn wereldbeeld. Sinds de Verlichting begon de moderne mens meer en meer moeite te krijgen met wonderen, omdat men de natuurwetten ontdekte. In de euforie van die tijd dacht men, eigenlijk heel naïef, 'Nog eventjes zoeken en binnenkort kunnen we alles verklaren en oplossen'. Wel, dat 'eventjes' duurt nu al 300 jaar en we stuiten op steeds meer raadsels. De natuurwetten blijken al veel complexer te zijn dan ze eerst geformuleerd werden. De wereld is niet zo rationeel, simpel en verklaarbaar. En wetenschap maakt God ook niet kleiner dan vroeger. Door de ontdekking van de gigantische afmetingen van het heelal krijgt de gelovige zelfs nog meer ontzag voor de grootsheid van de Schepper. Ook de moderne theologie steunt vaak op dit ouderwetse, gesloten, deterministische wereldbeeld. Het is ook wel bijzonder arrogant om ervan uit te gaan dat de mensen vroeger zo ongelooflijk dom waren. Dat ze eertijds het verschil niet kenden tussen ordinair boerenbedrog en zichtbare feiten. De moderne mens tart soms alle verbeelding. Het is zelfs onthutsend dat dit 'verlichte' wezen met al z'n kennis de wereld op velerlei vlak naar de verdoemenis helpt.

De echte paasboodschap is dat het onmogelijke mogelijk is. De dood is niet het einde. Hopeloze situaties zijn niet hopeloos als je ze met andere ogen kan bekijken. Er is véél meer dan we met onze fysische ogen kunnen zien. Er is een hele dimensie boven ons dat ons bevattingsvermogen mateloos overstijgt. Er zijn geestelijke wetten die nog sterker zijn dan de gekende natuurwetten. Liefde is sterker dan de dood. Het geloof in zulke God is een onuitputtelijke bron van hoop. Ons leven is niet gedetermineerd en de wereld is niet op slot. Geloven in een leven na de dood (een 'hiernamaals') maakt het leven vóór de dood (het 'hiernumaals') niet onbelangrijk. Integendeel, het geeft er oneindig veel meer zin en betekenis aan. De kleine dingen die we hier doen, krijgen zo eeuwigheidswaarde. Geloven is het beste medicijn tegen de zinloosheid, de leegte, de absurditeit en het nihilisme die onze huidige maatschappij overwoekert. Zo veel meer dan het geloof, doet het ongeloof bij sommige mensen de stoppen doorslaan.

De betekenis van Pasen voor elk van ons is nog véél rijker en dieper dan hier in kort bestek kan weergegeven worden. Het heeft inderdaad alles te maken met geloof. Geloof is zoals een kleine sleutel die een grote, onnoemelijke zware poort doet opengaan naar een heel nieuwe wereld vol oneindige mogelijkheden. Geloven is een keuze, een ingesteldheid, net zoals niet-geloven. Is geloven dan zo moeilijk als sommigen denken? In feite is het niet moeilijker dan een leesbril vervangen door een verrekijker of telescoop. Het is een kwestie van het perspectiefwissel, van focus en zekerheden durven los te laten. Daarom zijn kinderen voor ons een voorbeeld in geloof, zegt Jezus. Voor kinderen is het niet moeilijk om te geloven dat iemand opstaat uit de dood. In vergelijking met hen zijn volwassenen vaak vastgeroest, hardleers, fantasieloos, bijziend en eigenzinnig. Europa wordt vaak cynisch vergeleken met een oud en ziek continent. Het zou een geestelijke heropstanding zeer goed kunnen gebruiken en die houdt geen negatie is van de werkelijkheid! Het is niet het een of het ander, veeleer het het een en het ander. 'Out of the box' gaan leven en zelfs 'the sky' is niet langer 'the limit'.

Een gezegend Pasen gewenst.

Lees het oorspronkelijke artikel van Ignace Demaerel
Pasen en de opstanding: de kern van het christelijk geloof of naïef sprookje?
http://www.knack.be/nieuws/pasen-en-de-opstanding-de-kern-van-het-christelijk-geloof-of-naief-sprookje/article-opinion-82923.html

Pasen

Alle begrip te boven

"Geloof is aannemen wat wij niet zien.

De beloning voor dit geloof is zien wat wij aannemen."

Een doordenkertje van Augustinus op het evangelie.

Misschien wordt het duidelijk.

Twee volwassen mannen gaan naar een graf.

Ze lopen naar binnen, kijken,

maar zien eigenlijk niets.

Er liggen wat doeken, maar verder is het leeg.

Ze begrijpen niet hoe dat mogelijk is, maar – staat er – ze geloven.

Zoals twee jonge mensen die een kind krijgen.

Wat is zo'n kindje klein en nietig! Zo afhankelijk.

Ze kijken in de wieg. Ze blijven kijken. Zo mooi.

Maar ze zien helemaal niet wat er van dit kindje worden zal.

Ze geloven alleen maar ... in de toekomst van hun kindje.

En je groeit op. Je ontdekt de wereld en kijkt je ogen uit.

Waar zal jouw plaats zijn in die grote wereld?

Je ziet dat de wereld er gaandeweg heel anders uitziet

dan in de verhalen uit je kindertijd.

Het is geen sprookjeswereld, en niet alles loopt goed af.

Lang niet alle mensen zijn aardig of hebben goede bedoelingen

en van een echte, ongedwongen vrede is er geen sprake.

Je begrijpt het niet. Hoe moet dat dan met mij in die wereld?

Je bent jong en kan nog heel ver kijken in de toekomst.

Het begint met te geloven dat jij daarin een plaats hebt,

dat je nodig bent in die wereld.

Je trouwt of gaat samenwonen.

Daar is die eerste grote ruzie thuis.

Er vallen harde woorden en dan een pijnlijke stilte.

Je kijkt elkaar aan en je begrijpt het niet.

Waarom doen we toch zo tegen elkaar?

Maar je houdt vol. Je blijft weerom geloven, geloven in trouw.

De liefde is sterker.

We zien om ons heen,

lezen de krant, luisteren naar de radio, kijken naar tv

en horen allerlei berichten uit de wereld.

Over het milieu, de banken en de economische crisis, taaie conflicten ...

Waar moet dat naartoe?

Is er nog wel iets dat de goede kant op gaat?

Is er nog een God die recht doet?

We kijken en begrijpen eigenlijk niet

hoe het allemaal kan en verder moet.

Wat we wel kunnen doen, is geloven.

Blijven geloven dat God ons roept om dat ten goede te keren,

dat Hij ons nodig heeft en ons begeleiden zal.

Het is Pasen, en je gaat naar de kerk.

Er is hier niet veel te zien dat we al niet gezien hebben.

Wat brandende kaarsen en mensen.

Veelal enkelingen naast en achter elkaar.

Je begrijpt het niet. Wat doen we hier eigenlijk?

Maar je gelooft, omdat je weet dat het goed is samen te geloven.

Er is een klein stukje brood.

Wat stelt dat voor in al onze luxe?

Maar je gelooft dat Jezus Christus levend onder ons aanwezig is.

Je gelooft dat het goed is te delen.

En al die eenlingen samen vormen een gemeenschap

die Gods woorden spreekt,

Gods woorden wil doen en die ook nog wil doorgeven.

Maar als je niet kunt geloven,

kun je kijken naar wat je wilt,

er valt na een eerste sensatie echt niets meer te zien of te beleven.

Dan gaat heel de wereld en heel dat Rijk Gods nergens over.

Het is niet meer dan een leeg graf zonder betekenis,

een put zonder enige bedoeling.

Pasen is nu juist een wonder

omdat een leeg graf het begin is van ons geloof.

Die chaotische wereld krijgt plots een zin

zoals een een kwetsbaar kind ons laat geloven in de toekomst,

zoals een ruzie ons tot het besef brengt hoe waardevol trouw wel is.

Pasen is geloven dat Hij leeft,

de God die mens werd, gemarteld is, een slavendood gestorven is

en hier in ons midden als de Levende herkend wordt.

Hij is nergens te bespeuren. Het valt niet te begrijpen.

Maar er is zo veel te geloven alle begrip te boven.

Want als wij daardoor trouw kunnen zijn,

als wij daardoor tot vergeving in staat zijn,

als wij daardoor kinderen kunnen leiden naar een toekomst,

wat zou die God,

die ons vanaf de schepping zo liefheeft,

dan niet allemaal voor ons willen doen?

En we hebben daarvoor geen bewijzen nodig,

geen dwang of pientere logica.

Alleen een wenkende hand, een aarzelende stap, een woord dat goed doet, 
en we durven het al aan om te geloven.

Niet bang voor de toekomst, niet bevreesd voor de wereld,

niet afgeschrikt door vernieling en afbraak.

Want Hij die gestorven is, leeft. God is trouw.

Geloof is dus aannemen wat wij niet zien.

Dat is verre van onnozel

want juist dan komt er iets op gang wat wel te zien is:

een toekomst die zinvol is,

een toekomst van breken en delen

vol van vrede, trouw, vergeving, rechtvaardigheid en liefde.

Het is de wenkende beloning voor het geloof dat we belijden.

We gaan waarempel zien wat wij aannemen.

PAASWENS

Ik wens je wat licht in momenten van zorgen;

ik wens je wat hoop en wat uitzicht op morgen.

Ik wens je wat warmte in kil-grijze dagen;

ik wens je een antwoord bij twijfels en vragen.

Ik wens je wat zachtheid als woorden te hard zijn,

wat vreugde en vrede als gedachten te zwart zijn.

Ik wens je wat rust te midden je werk;

ik wens je wat stilte, het make je sterk.

Ik wens je een hand die je verder geleidt,

een stralende glimlach die je vrienden verblijdt.

Ik wens je een plaats om bij regen te schuilen;

ik wens je een mens die niet schrikt van je huilen.

Ik wens je een bloem om je dagen te kleuren

en een vriendelijk gebaar om weer bij op te fleuren.

Ik wens je Gods zegen over de komende jaren,

dat Hij je steeds in zijn liefde mag blijven beware

(Frans Meerts)